Có những thao tác trong CAD chỉ mất vài giây, nhưng lặp lại hàng trăm lần mỗi ngày. Cộng dồn lại thì chúng ăn mất một khoảng thời gian đáng kể mà không ai để ý, vì mỗi lần đều quá nhỏ để thấy tiếc.
COVER và DONE là hai Lisp nhỏ trong bộ công cụ miễn phí của Tra Lá — Tìm cây, làm đúng một việc: cắt bớt những thao tác thừa khi hồ sơ có nhiều layer, nhiều đối tượng và phải lưu file liên tục.

Hai Lisp nhắm vào thao tác lặp lại trong quy trình làm hồ sơ cảnh quan
Ảnh: Trala — tralatimcay.com
AutoCAD có sẵn tính năng tự lưu, nhưng nó đếm theo thời gian: cứ mười phút lưu một lần chẳng hạn.
Vấn đề là thời gian không phản ánh khối lượng việc đã làm. Mười phút loay hoay xoay góc nhìn thì chẳng có gì để mất; mười phút triển khai liên tục thì mất là mất thật. Ngược lại, đang vẽ dở một đường phức tạp mà file bỗng khựng lại để tự lưu cũng là chuyện khó chịu.
COVER đổi cách đếm: lưu theo số bước lệnh đã thực hiện. Làm bao nhiêu bước thì lưu một lần. Người dùng đặt ngưỡng, và ngưỡng đó bám theo nhịp làm việc thật chứ không bám theo đồng hồ.
Nó hợp nhất với giai đoạn triển khai hồ sơ — lúc mỗi phút đều là thao tác có ích và mất file đồng nghĩa với làm lại.
Hai lệnh này nằm trong nhóm hay dùng nhất khi làm bản vẽ cảnh quan, và thường đi cùng nhau: chuyển hệ toạ độ để làm việc ở một khu, xong thì dọn dẹp dữ liệu thừa.
DONE gộp chúng vào một luồng ngắn hơn. Ít lệnh hơn, ít thao tác hơn — và điều đáng nói là ở chỗ nó bớt được cả sự gián đoạn: mỗi lần phải gõ lệnh dọn dẹp là một lần rời khỏi mạch vẽ.
Purge thường xuyên còn có một lợi ích thực tế: file cảnh quan hay phình lên vì block, layer và style thừa mang theo từ các file tham chiếu. Dọn đều đặn thì file nhẹ, mở nhanh, và gửi đi cũng bớt phiền.
Điểm đáng chú ý của bộ này là nó chạy được trên CAD Lite và một số phần mềm CAD tương thích, không đòi bản đầy đủ.
Với nhiều người mới vào nghề hoặc văn phòng nhỏ, đây là khác biệt thật: phần lớn Lisp hay dùng đều đóng gói dạng .vlx và bản Lite thì không nạp được.

Dựng mô hình trên máy — phần lớn thời gian làm hồ sơ trôi vào những thao tác nhỏ lặp lại
Ảnh: LABNL Lab Cultural Ciudadano / Wikimedia Commons — CC BY-SA 2.0
Không có công cụ nào trong hai cái này làm được điều gì mà tay không làm được. Chúng chỉ rút ngắn thao tác.
Nhưng hiệu suất trong nghề hồ sơ phần lớn không mất ở những việc lớn — việc lớn thì ai cũng tập trung làm. Nó mất ở chỗ khác: chuyển UCS lần thứ ba mươi trong ngày, nhớ ra là quên bấm lưu, mở lại file sau khi treo máy và ngồi dựng lại đoạn vừa vẽ.
Hai Lisp nhỏ, nhưng dùng mỗi ngày thì thời gian tiết kiệm được không hề nhỏ.
Cả hai đều miễn phí, tải từ Google Drive qua trang giới thiệu trên tralatimcay.com.
Đây là phần cuối của loạt bài về những công cụ do Trala phát triển. Điểm chung của cả bộ: chúng đều sinh ra từ một thao tác lặp lại có thật trong lúc làm hồ sơ, chứ không phải từ ý tưởng làm phần mềm.
Công cụ do Trala — tra lá tìm cây phát triển, miễn phí cho cộng đồng làm cảnh quan. Trang gốc: tralatimcay.com